Baş Dönmesi ( Vertigo )

Vertigo kişinin kendisinin etrafındaki objelere göre veya etrafındaki objelerin kendine göre dairesel şekilde hareket etmesi hissidir.

Baş Dönmesi ( Vertigo )

Vertigo kişinin kendisinin etrafındaki objelere göre veya etrafındaki objelerin kendine göre dairesel şekilde hareket etmesi hissidir.

Admin
Admin
22 Mart 2017 Çarşamba 19:04
112 Okunma
Baş Dönmesi ( Vertigo )

Vertigo ne demektir?

Vertigo başdönmesi kelimesinin tıbbi terminolojideki karşılığıdır. Bu nedenle bir hastalık değil, aslında bir belirtidir. Vertigo kişinin kendisinin etrafındaki objelere göre veya etrafındaki objelerin kendine göre dairesel şekilde hareket etmesi hissidir. Basit bir deyişle bir dönme hareketinin hissedilmesi halidir. Bunun dışındaki başdönmesi hissi için vertigo kelimesi kullanılmaz. Sıklıkla hastaların kendini kötü hissetme, dengesizlik veya bulantı hissini başdönmesi olarak tanımlamalarına rağmen aslında bunlar tıbbi anlamda vertigo değildir.

Başdönmesinin nedeni nedir?

Başdönmesinin iç kulakla ilgili hastalıklar, beyin hastalıkları ve psikojen nedenler olmak üzere üç nedeni vardır. İç kulakla ilgili sebeplerin başında benign paroksismal pozisyonel vertigo gelmektedir. Bunu vestibüler nörinit ve meniere sendromu takip eder. Beyin hastalıkları arasında beyin damar tıkanıklıkları, beyin sapındaki iltihabi hastalıklar, multipl skleroz, tümörler de başdönmesi yakınmasına sebep olabilir.

Benign paroksismal pozisyonel vertigo (iç kulak kristallerine bağlı başdönmesi) nedir?

Bu hastalık iç kulak içinde sıvı ile dolu kanallar içinde oluşan kristallerin başın hareketi ile yer değiştirmesine bağlı olarak gelişir. Bu durumda hastalar sıklıkla sabah ilk kalktıkları sırada baş hareketi ile şiddetli başdönmesi hissederler. Başdönmesinin şiddetine göre bulantı ve kusma da olabilir. Başdönmesi hareketsiz kalarak ortadan kaldırılabilir ve dengesizlik hissi dışında başka bir nörolojik yakınma olmaz. Muayenede başın hızlı hareketi ile ortaya çıkan istemsiz göz hareketlerinin (nistagmus) olması ile tanı konur. Tedavisi başın hasta kanala göre değişen özel hareketleri ile yapılan manevralar ile gerçekleştirilmektedir. İlaç tedavisi uygun şekilde manevra yapılan hastalarda yakınmaların hızlıca ortadan kalkması nedeni ile zorunlu değildir. Bazı hastalarda tekrar manevra yapmak gerekebilir. Hastaların bir kısmında oluşan kristaller de zaman içinde tekrar ortaya çıkabilir.

Vestibüler nörinit nedir?

Denge sinirinin sıklıkla bir viral enfeksiyon sonucunda iltihaplanması ile oluşan başdönmesi durumudur. Bu hastalıkta başdönmesi uzun sürelidir. Şikayetler saatler, günler sürer. Tedavisinde betahistin, dimenhidrinat, metoklopramid, diazepam ve kortizon tedavisi kullanılmaktadır.

Meniere sendromu nedir?

Meniere sendromunda iç kulaktaki salyangoz isimli organ içindeki sıvı basıncının artması izlenmektedir. Bu nedenle hastaların kulaklarında çınlama, özellikle yüksek frekanslı sesleri iyi duyamama gibi yakınmalar başdönmesine eşlik eder. Bu hastalıkta iç kulak içinde basıncı azaltan ilaçlar, idrar söktürücüler ve bazen kortizon kullanılması gerekebilir.

Beyin damar tıkanıklıkları ya da beyin kanamalarına (inme) bağlı başdönmelerinde neler izlenir?

İnmeye bağlı başdönmelerinde beyindeki denge merkezlerine giden damarlar ya tıkanır ya da kanar. Bu durumda hastada ani gelişen başdönmesi dışında başka bulgular da olmaktadır. Bu bulgular içinde çift görme, peltek konuşma, başağrısı, felç, vücudun bir tarafında uyuşma ve bilinç kaybı sayılabilir. Wallenberg sendromu isminde beyin damar tıkanıklığına bağlı olarak gelişen bir hastalıkta tipik olarak başdönmesi, peltek konuşma, dengesizlik, ve vücudun bir tarafında duyu kaybı izlenmektedir.

Beyin tümörlerine bağlı başdönmesi olur mu?

Beyin tümörlerine bağlı başdönmesi olabilir ancak tümörler sıklıkla tek bulgu olarak başdönmesi oluşturmaz. İç kulaktaki işitme sinirinde, beyin sapında veya beyincik tümörlerinde başdönmesinin yanısıra başağrısı, işitme kaybı, çift görme ve felçler izlenebilir. Hastaların yakınmaları sıklıkla süreklidir ve zaman içinde tümörün büyümesi ile artış gösterir.

Multipl skleroz (MS) başdönmesi yapar mı?

MS başdönmesi yapabilir. Ancak başdönmesinden çok dengesizlik ya da beceriksizleşme yapar. Beyin sapındaki denge merkezlerinin tutulması durumunda, eğer hastalık küçük bir yeri tuttuysa sadece başdönmesine de neden olabilir.

Başdönmesinin tedavisi nası yapılmaktadır?

Başdönmesinin tedavisi başdönmesi yapan nedene göre çok değişmektedir. En sık başdönmesi nedeni olan iç kulak kristallerine bağlı olarak gelişen benign paroksismal pozisyonel vertigonun tedavisinde bir sedye üzerinde hastanın başının belli pozisyonlara çevirildiği manevra ismi verilen bir tedavi uygulanmaktadır. Bu tedavi sonrasında hastalardan 24 saat boyunca öne ya da arkaya çok eğilmemeleri ve başın yüksek pozisyonda tutulduğu bir şekilde yatmaları önerilir. Bunu etkin şekilde yapamayacak olan hastalara boyunluk kullanımı da önerilebilir. Bazı hastalarda manevraların tekrarlanması gerekebilir. Vertigo tedavisinde denge sistemindeki hücreleri baskılayan ilaçlardan da faydalanılmaktadır.

Başdönmem geçiyor ancak bir zaman sonra tekrar ortaya çıkıyor. Ne yapmam gerek?

Bu durumda başdönmenize eşlik eden başka bir bulgu yoksa iki sorun olabilir: ya meniere hastasısınızdır ya da iç kulak kristallerine bağlı vertigonuz tekrar ediyordur. Her iki durumun ayırımı muayene ve işitme testleri ile yapılmaktadır. Meniere için kulak içi basıncını azaltan koruyucu tedaviler, kulak kristallerine bağlı başdönmeleri için de manevra dışında, bazı denge egzersizleri ve iç kulaktaki denge organını duyarsızlaştıran egzersizleri önerilir. Eğer başdönmesi dışında başka bir yakınmanız da oluyorsa (başağrısı, uyuşma, çift görme, peltek konuşma, güç kayıpları gibi) bir beyin hastalığınız olabilir. Bu durumda beyin MR'ının çekilmesi gerekmektedir.

Kaynak: www.norolojiklinigi.info

Sayın Doç.Dr. Murat Kürtüncü ' nün izniyle yayınlanmaktadır.

Son Güncelleme: 22.03.2017 19:10
Yorumlar

Dikkat!

Yorum yapabilmek için üye girşi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.

Üye Girişi Üye Ol